Blijvend je gewoontes veranderen? Begin bij je identiteit

Blijvend je gewoontes veranderen? Begin bij je identiteit

Zonder dat we het doorhebben, vinden we allerlei dingen van onszelf. Als je vaak te laat komt op afspraken zul je jezelf waarschijnlijk niet punctueel noemen. Ben je vaker bij de snackbar te vinden dan in de sportschool dan zul je jezelf niet omschrijven als het toonbeeld van gezondheid.

Met al deze gedachtes over onszelf en de acties die we op basis van deze overtuigingen ondernemen, bepalen we onze persoonlijke identiteit. Onze identiteit is het beeld wat we van onszelf hebben, het is wat we zijn.

Je bent je er misschien niet bewust van, maar dat beeld wat we van onszelf hebben kan ons belemmeren om goede gewoontes aan te leren. Dat beeld kan er zelfs voor zorgen dat we keer op keer dingen blijven doen die slecht voor ons zijn en zo onze slechte gewoontes in stand houden.

Wil je echt veranderen, dan zul je moeten beginnen met het veranderen van hoe je over jezelf denkt.

gewoontes veranderen identiteit

 

Blijvend veranderen: identiteit-gewoontes

De sleutel naar het blijvend veranderen van je gewoontes is het veranderen van je identiteit. Zolang je je identiteit niet veranderd, blijft het extreem moeilijk om gewoontes vol te houden. Wat je op dit moment doet, je acties, is direct gerelateerd aan wat je van jezelf denkt en vindt.

Blijvend veranderen lukt je niet door alleen maar doelen te stellen. Je kunt alleen veranderen als je nieuwe dingen over jezelf gaat geloven: je moet je overtuigingen veranderen.

Over het algemeen stellen we doelen door bijvoorbeeld te zeggen: ik wil afvallen. Als je aan mij zou vertellen dat dit je doel was, zou ik direct vragen: hoeveel kilo wil je afvallen? Je hebt waarschijnlijk een aantal kilo’s in je hoofd, laten we zeggen 20 kilo.

Het probleem met dit doel is dat het draait om een specifieke uitkomst. Het gaat om de uitkomst, niet om je identiteit. 20 kilo afvallen voelt als een erg overweldigend doel als je jezelf ziet als onsportief en ongezond.

James Clear legt in zijn boek Atomic Habits uit hoe dit precies in elkaar zit. Mocht het model je bekend voorkomen: hij gebruikt hiervoor een model wat lijkt op het model dat Simon Sinek in zijn boek WHY (Begin met het waarom) gebruikt en ook op een ander bestaand model voor gedragsverandering.

Identiteit Gewoontes
De drie lagen van gedragsverandering volgens James Clear

Zoals je ziet heeft dit model voor gedragsverandering drie lagen: uitkomsten (outcomes), proces (processes), identiteit (identity).

Uitkomst: dit is je WAT. Je uitkomst is je doel. In dit voorbeeld is dat 20 kilo afvallen.
Proces: dit is je HOE. Dit is wat je letterlijk gaat doen om je doel te bereiken. In het geval dat je 20 kilo wilt verliezen, zul je een nieuwe sportroutine gaan maken en je dieet veranderen.
Identiteit: dit is je WIE. Je overtuigingen over jezelf en wie je bent zitten op dit niveau.

Om te veranderen moet je alledrie deze levels doorlopen. Het probleem is dat de meeste mensen dit verkeerd om doen. Ze beginnen met hun concrete doel (hun WAT) en gaan vanuit daar direct aan de slag met hun proces (hun HOE). Het is belangrijk dat je vanuit je identiteit begint en voor ogen hebt WIE je wil zijn. Pas dan zou je aan de andere stappen moeten beginnen.

Identiteit Gewoontes veranderen
De drie lagen van gedragsverandering. Aan de linkerkant ga je van je doel naar je identiteit. Aan de rechterkant start je met het veranderen van je identiteit en werk je vanuit daar naar je doel.

Hoe doe je dit in de praktijk

Je vraagt je nu misschien af waar je moet beginnen als je je identiteit wilt veranderen voordat je je proces aanpakt om je uitkomsten te bereiken. Ik kwam voor het eerst met het concept van identiteit-gewoontes in aanraking toen ik het boek Stick With It van Sean Young las. Hij legt uit dat je persoonlijke identiteit de sleutel is tot verandering en dat mensen vaak besluiten of ze iets doen of niet op basis van wat ze over zichzelf denken.

Om mensen te helpen bij de eerste stap naar een andere identiteit, heeft hij een techniek ontwikkeld die neurohacking heet.

Neurohacking komt er op neer dat je je brein in de val lokt. Je geeft je brein het idee dat jij iets bent wat je nog niet bent: dat je je identiteit al hebt veranderd. Zelf heb ik deze techniek toegepast om meer water te leren drinken, iets wat ik maar niet veranderd kreeg met focussen op proces of uitkomst.

Wat ik eerst heb geprobeerd voordat ik met mijn identiteit aan de slag ging

Voordat ik van het bestaan van neurohacking wist, begon ik bij mijn ‘Uitkomst’: ik wilde minimaal 2 liter water drinken per dag.

Mijn doel was duidelijk, maar ik had geen idee hoe ik dit aan moest pakken en al helemaal niet dat ik eerst mijn identiteit moest veranderen met als gevolg dat ik altijd vergat mijn water te drinken.

Ik heb deze gewoonte tientallen keren geprobeerd aan te leren en daarbij schakelde ik altijd meteen door naar de HOE-stand. Ik zette reminders in mijn telefoon en gebruikte apps om bij te houden hoeveel water ik dronk, wat allebei zeer onsuccesvol en frustrerend was.

Identiteit

Zolang ik me herinner drink ik te weinig water. Het was zo erg dat mensen me er regelmatig naar vroegen (“Drink jij wel?”) en me op het hart drukten dat ik écht meer water moest gaan drinken. Ik wist natuurlijk wel hoe belangrijk water drinken was, maar toch deed ik het niet.

Hoe kwam het dat ik wist hoe belangrijk iets voor me was, maar het niet deed?

Ik zag mezelf als iemand die altijd te weinig water dronk. Die nooit genoeg water kon drinken omdat ze het vergat. 

Dat was mijn identiteit geworden. Toen ik me daar eenmaal bewust van was en begon met het veranderen van mijn identiteit op dat vlak, werd water drinken veel makkelijker!

Wat er gebeurde toen ik mijn identiteit ging veranderen

Toen dit kwartje eenmaal was gevallen, begon ik na te denken over hoe ik mijn identiteit kon veranderen. Ik wilde mezelf gaan zien als een persoon die veel water drinkt.

Sean raadt aan om te denken: wat zou een persoon doen die deze gewoonte al heeft?

Ik ging er even goed voor zitten en haalde wat verstokte waterdrinkers uit mijn omgeving voor ogen. Zij hadden twee overeenkomsten:

  • Ze zeiden nooit ‘nee’ als ik ze iets te drinken aanbood als ze bij me op visite waren of als ik met ze samenwerkte op kantoor;
  • Ze hadden altijd water bij zich. Al-tijd. Op hun bureau, in de auto of in hun hand als ze door kantoor liepen.

Wat ik vervolgens deed lijkt misschien belachelijk, maar het werkte.

  • Ik zorgde dat ik altijd water bij me had. Op kantoor, in de auto, als ik ergens naartoe onderweg was op de fiets, op mijn bureau of als ik van de ene kamer naar de andere kamer van mijn huis ging. Ik zette een fles water op mijn nachtkastje zodat ik meteen kon drinken als ik wakker werd. Overal om me heen waren glazen, flessen en bekertjes water;
  • Ik stopte met ‘nee’ zeggen als iemand me iets te drinken aanbood en vroeg vervolgens om water.

Dankzij deze twee kleine aanpassingen ging ik mezelf zien als iemand die voldoende water dronk. Mijn identiteit was veranderd!

Het is dus eigenlijk heel simpel:

  • Besluit wat voor persoon je wilt zijn;
  • Bewijs jezelf dat je dat bent door kleine overwinningen te boeken.

 

Hoe jij je identiteit kunt veranderen

Meer water drinken is wellicht niet jouw doel, maar ook als je meer wilt sporten, wilt stoppen met nagelbijten of gezonder wilt eten is het veranderen van je identiteit de belangrijkste stap. Je verandert je identiteit niet in één dag, maar met heel veel kleine aanpassingen.

Wil je meer sporten: onderzoek wat mensen die veel sporten doen. Waarschijnlijk hebben ze altijd sportkleding of -spullen klaarliggen, doen ze iedere dag push ups, gaan ze op een vast moment van de dag sporten of zijn ze lid van een sportvereniging. Start met het implementeren van kleine gewoontes van sporters in je dag en zie wat er gebeurt.

Wil je gezonder eten: kijk wat al die gezonde eters in je omgeving doen. Ik vermoed dat ze altijd verse groenten en fruit in huis hebben en voldoende groenten eten. Begin door bij iedere maaltijd wat extra groente te eten.

 

Is het jou gelukt je identiteit te veranderen en zo nieuwe gewoontes aan te leren?

Vertel over je ervaringen in een reactie onder dit artikel!

Plaats een reactie